İçeriğe geç

Pimpinella saxifraga (Taş anasonu)

Taş anasonu


Anahtar kelimeler: Yenilebilir bitkiTıbbi bitki.

Dolaşım

Bitkiler › Maydanoz takımı › Maydanozgiller › Anason › Taş anasonu

Dağılımı

Bitki doğal olarak Avrupa ve batı Asya’da yayılış gösterir. Günümüzde dünyanın büyük bölümüne yayılmıştır ve işgalci tür olarak kabul edilir.

Genel bilgiler

20 ila 50 cm büyüyebilir. Gövde tek ya da birkaç tane ve dallıdır. Taban yaprakları en çok 15 cm uzunluğunda, dikdörtgensi ve tek teleksidir. Çiçek kurulu 5 ila 12 arası kolludur. Çiçekler beyaz renklidir ve küçük şemsiyelerde 10 ila 20 arası çiçek bulunur. Meyveler 2 mm uzunluğundadır ve kış ayları başlamadan hemen önce olgunlaşır.

Gözlem

Çalılık alanlar ve yol kenarında görülür. İzmit ve Gebze ilçelerinde gözlemlenmiştir.

Yaygın adları

Taş anasonu, Abdestbozan otu.

Çiçek zamanı

Haziran-Ekim ayları.

Yükseklik

400-1600 metre arası.

Etimoloji

Cins adının kaynağı belirsizdir. 1-) Latince üzüm yaprağı anlamına gelen “pampinus” kelimesinin küçültme eki almasıyla oluşmuştur ve “küçük asma yaprağı” anlamına gelir. Pimpinella peregrina’nın yaprakları yüzeysel olarak üzüm yaprağına benzer. 2-) Latince çift teleksi anlamına gelen “bipinnata” kelimesinin bozulmuş halidir. Bazı türlerin yaprakları 2 teleksidir. 3-) Tohumlarının Piper nigrum (karabiber) tohumlarına benzemesi ile bağıntı kurulmuştur. Latince “piperinus” kelimesi “biber gibi” anlamına gelir. 4-) Latince iki kanatlı/taraflı/tüylü anlamına gelen “bipennis” kelimesinden türetilmiştir. Tür adı Latince “taş kıran” anlamına gelir. Taşkıran, ayrıca Saxifraga cinsinin genel adıdır ve cins bu adı hak etmektedir. Bitkinin tıpkı Saxifraga cinsinde olduğu gibi idrar söktürücü olmasına işaret ediliyor olabilir. Burada kastedilen bitkilerin böbrek taşını düşürme özellikleridir.

Tarihi

Attila’nın oğlu olan Csaba, Batı Hunlarının hakanı olduğunda kardeşi ile aralarında tahta kavgası başlamış ve yapılan savaşta Csaba on beş bin askerini bu bitki ile iyileştirmiş. Csaba daha sonra göğe yükseltilmiştir ve ne zaman Hunların (Macarların) başı sıkışsa gökten ordusu ile inerek yardım edeceğine inanılır.

Mutfak

Köklerinden elde edilen yağ tatlandırıcı olarak kullanılır. Sığır ve koyunlar için oldukça besleyici bir ottur. Genç yaprakları çorbalara eklenir.

Geleneksel tıp

İdrar söktürücüdür. Yapraklar terletici, idrar söktürücü, çözücü ve mide ağrısı gidericidir. Kök iltihap giderici, büzücü ve balgam söktürücüdür. Taze kök çiğnendiğinde diş ağrılarını giderir. Tohumları gaz gidericidir. Kökü öğütülerek toz haline getirilir ve balla birlikte ses kısıklığını gidermek için kullanılır.

Fotoğrafları

Literatür

Species Plantarum 1: 263. 1753. L.

Bir Yorum Yazın