İçeriğe geç

Nerium (Zakkum)


Dolaşım

BitkilerGentiyan takımıZakkumgiller › Zakkum

Genel bilgiler

Her dem yeşil, dik çalı ya da küçük ağaçlardan oluşan bir cinstir. Yapraklar karşılıklı ya da dairesel dizilişlidir. Çiçekler iridir. Tohumları tüylüdür. Cinse bağlı tek tür vardır ve o da Akdeniz havzasına özgüdür.

Etimoloji

Cins adı Antik Yunanca “su” anlamına gelir. Günümüzdeki yayılış alanının aksine, zakkumun doğal habitatı dere kenarlarıdır. Cinsin Türkçe adı olan “zakkum” Arapça orijinlidir ve Kur’an’da da acı meyveli cehennem ağacı olarak tasvir edilir. Beri taraftan bitkinin (acı olsa bile) yenilebilir bir meyvesinden söz edilemez. Klasik metinlerde bu bitki için kullanılan isimler arasında zakkum kelimesi yoktur. Onun yerine “harzehre”, “difla”, “ağu ağacı” gibi isimler kullanılır. Bu durumda bitkinin adı belirsiz bir şekilde zakkum’a dönüşmüştür. Bunda muhtemelen bitkinin hayli zehirli olması etkili olmuştur. Zakkum kelimesi ile gerçekten de acı meyveli olan Arabistan ile Ortadoğu’ya özgü Balanites aegyptiaca (Çöl hurması) kastedilmiş olabilir. Diğer bir olasılık ise Marrubium vulgare (Karaderme) türüdür.

Türler

Literatür

Species Plantarum 1: 209. 1753. L.