İçeriğe geç

Mentha pulegium (Yarpuz)

Bitkiler › Ballıbaba takımı › Ballıbabagiller › Nane › Yarpuz

Tıbbi bitkiYenilebilir bitkiHaşerat kovucuKozmetik, Akdeniz elementi, Asgari endişe (LC).

10 ila 40 cm büyüyebilir. Gövde yatık ya da diktir. Yapraklar  ila 30 mm uzunluğunda ve 4 ila 12 mm genişliğinde, darca eliptik, tabanda daralıcı ila neredeyse dairesel, kısaca saplı ve kenarları belirsiz biçimde dişlidir. Tohumlar eylül ile ekim arası olgunlaşır. Çiçekler leylak renkli ve erseliktir.

Bitki doğal olarak Akdeniz havzasında yayılış gösterir. [Harita|Sinonimler|Herbaryum]

Sulak alanların kenarında görülür. İl genelinde yaygın olarak gözlemlenmiştir.

Dilimizde Filiskin ve Yarpuz adları ile bilinmektedir.

Haziran ve eylül ayları arasında çiçek açar.

Deniz seviyesinden 1300 metreye kadar olan rakımlarda gözlemlenebilir.

Taze ya da kurutulmuş olarak çorbalara, yemeklere ve salatalara eklenir. Taze ya da kurutulmuş yapraklarından çay elde edilir.

Bayılma, gaz, safra, gut ve hepatit hastalıkları tedavisi için ve temizleyici ilaç olarak kullanılmıştır. Şişkinlik gidericidir. Soğuk algınlığı, grip, karın krampı tedavisinde kullanılır. Terleticidir. Çiçek ve tüberküloz tedavisinde kullanılır. Antiseptik, spazm çözücü, gaz giderici, terlemeyi arttırıcı, adet kanamasını uyaracı, sakinleştirici, uyarıcı ve toniktir. Sindirim salgılarını harekete geçirerek sancı ve şişkinliği önler. Rahim kaslarını uyararak adeti teşvik eder. Yapraklardan yapılan çay, geleneksel olarak ateş, baş ağrısı, minör solunum yolu enfeksiyonları, sindirim bozuklukları, adet şikayetleri ve çeşitli küçük rahatsızlıkların tedavisinde kullanılmıştır.

Yapraklardaki uçucu yağ antiseptiktir, ancak büyük dozda alındığında toksiktir. Karaciğere zarar verebilir. Tüketimi bebek ve çocuklar için ölümcüldür. Düşüğe neden olabilir. Hamile kadınlar için reçete edilmemelidir.

Yaprakları böcek kovucudur. Bitkiden elde edilen yağ sabun yapımında kullanılır. Fare ve sıçanları uzak tutmak için evlerde kullanılır. Vücuttaki açık yerlere sürüldüğünde sivrisinekleri engeller. Ortaçağda yemek artıkları doğrudan sofrada iken köpeklere atılırdı, bu bölgelerde pire olmasını engellemek için de yemek artıkları ile birlikte atılırdı.

Doğan, Hüseyin (2022). Mentha pulegium (Yarpuz) - Kocaeli Bitkileri. Erişim adresi: https://kocaelibitkileri.com/mentha-pulegium/ Erişim tarihi: 29 January 2023

Bir Yorum Yazın