İçeriğe geç

Iris × germanica (Gök süsen)

Bitkiler › Kuşkonmaz takımı › Süsengiller › Süsen › Göksüsen

Süs bitkisi, Tıbbi bitki, Zehirli bitki, Boya bitkisi, Kozmetik, Aksesuar.

120 cm büyüyebilir ve 30 cm genişleyebilir. Kökleri 10 cm derine inebilir. Gövdenin üst bölümü dallı ve silindiriktir. Çiçek örtüsü koyu mor ila soluk mavi arası, 8 ila 15 cm genişliğinde, altı tepallidir. Çiçekler kokuludur. 3 ercik görülür. Taban yaprakları sapsızdır. Bunlar 30 ila 70 cm uzunluğunda ve gövde yapraklarından küçüktür. Meyve uzunlamasına, üç loblu ve kapsül biçimlidir. Nadiren tohum görülür.

Bitki doğal yayılış alanı bilinmemektedir. Iris pallida × Iris variegata‘nın melezi olduğu sanılmaktadır. Çok erken dönemlerde Ortadoğu ve çevresinde yayılmıştır. [Harita|Sinonimler|Herbaryum]

Mezarlıklar ve ekili alanların yakınlarda görülür. İl genelinde yaygın olarak gözlemlenmiştir. Mezarlıklarda sıklıkla görülmesinin nedeni Delos adasındaki Apollo türbesi ile ilgili olabilir. Bölge Apolla’ya (adak olarak) sunulan parfümleri ile meşhurdu ve parfüm elde edilen bitkiler de türbe civarına dikilmekteydi.

Dilimizde Mor süsen, Gök süsen ve Mor zambak adları ile bilinmektedir.

Nisan ve mayıs ayları arasında çiçek açar.

Deniz seviyesinden 600 metreye kadar olan rakımlarda gözlemlenebilir.

Bağışıklık sistemi ile ilgili hastalıkların tedavisinde kullanılır. Bağırsak boşaltıcı ilaç. Kökü idrar söktürücü, kusturucu, balgam söktürücü ve hafif müshil etkilidir. Kökünün suyu ödem tedavisinde kullanılır.

Yaprak ve yumrusunun yutulması halinde bir dizi mide sorununa yol açabilir.

Kök kurutulup öğütülerek parfüm, diş macunu ve nefes ferahlatıcı yapımında kullanılır. Kökten siyah, çiçeklerden mavi boya elde edilir. Tohumları tespih yapımında kullanılır.

Doğan, Hüseyin (2022). Iris × germanica (Gök süsen) - Kocaeli Bitkileri. Erişim adresi: https://kocaelibitkileri.com/iris-germanica/ Erişim tarihi: 6 February 2023

Bir Yorum Yazın