İçeriğe geç

Inula heterolepis (Kaya anduzotu)

Kaya anduzotu


Anahtar kelimeler: Tıbbi bitkiAkdeniz elementi.

Dolaşım

Bitkiler › Papatya takımı › Papatyagiller › Andızotu › Kaya anduzotu

Dağılımı

Bitki doğal olarak Akdeniz havzasında yayılış gösterir.

Genel bilgiler

15 ila 40 cm büyüyebilir. Gövde birden fazla sayıda, neredeyse dik ve alt bölümde dallıdır. Bitki yoğun beyaz keçeli, kök odunsudur. Bitki yünle kaplıdır. Taban yaprakları yumurtamsı ila eliptik yumurtamsı, 2 ila 6 cm uzunluğunda ve 1 ila 3 cm genişliğinde, 1 ila 7 cm uzunluğundaki saplar üzerinde, tepede sivri ya da küt, tabanda daralıcı, kenarlar düz ya da belirsiz dişli; gövde yaprakları da aynı biçimde, boyut bakımından daha küçük ve üsttekiler sapsızdır. Çiçek başları disk biçiminde, 4 ila 6 arası salkım ya da 20’ye varan sayıda yalancı şemsiye halindedir. İnvolukrum 1 cm genişliğindedir. Filariler 4 ila 5 arası sıralı, kiremit dizilişli; dıştakiler dikdörtgensi küt, beyaz keçeli; içtekiler mızraksı sipsivri ve havlıdır. Dişi çiçekler darca tüpsüdür. Disk çiçekleri 5 ila 6 mm uzunluğundadır. Kapçık 2 mm uzunluğunda ve üst yarısında havlıdır. Sorguç beyaz renklidir.

Gözlem

Kayalık alanlarda görülür. Başiskele ilçesinde gözlemlenmiştir.

Yaygın adları

Ak andızotu, Tüylü ot, Kaya anduzotu.

Çiçek zamanı

Mayıs-Haziran ayları.

Yükseklik

0-1500 metre arası.

Etimoloji

Cins uğruna doğu ile batı arasındaki ilk çok uluslu savaşın yapıldığı Hellen’in (Ἑλένη) adını taşımaktadır. Plinius, çiçeğin Hellen’in gözyaşlarının toprağa düştüğü yerden çıktığını ifade etmektedir. Hellen’in efsanevi güzelliğinden kinaye, bitkiden elde edilen krem, Roma’da gençleştirici ve güzelleştirici olarak kullanılmıştır. Tür adı Latince “değişik pullu” anlamına gelir. Türün, cins özelinde yapraklarının belirgin biçimde farklı olmasına işaret eder.

Hellen, antik çağ yazınının en popüler karakterlerinden biridir. Homeros’un İliada ve Odysseia adlı eserleri dışında, Aristofanes, Marcus Tullius Cicero, Publius Vergilius Maro, Euripides, vb. antik çağ yazarı Hellen ve onun etrafında şekillenen efsane hakkında yazmıştır. Buna göre, Sparta Kralı Menalaos’un karısı olan Hellen ile Troia kralı Priam’ın oğlu Paris birbirlerine âşık olurlar ve gizlice Troia şehrine kaçarlar. Bu durum üzerine Menalaos’un abisi Agamemnon önderliğindeki Aka ittifakı Troia şehrine saldırır ve on yıl süren savaş sonunda şehri ele geçirerek tahrip ederler. Hellen, Menalaos ile Sparta’ya geri dönmek zorunda kalır. Sağ kalan Troialılar ise denizi geçerek İtalya yarımadasına geçerler, bu kafilenin torunları Roma Krallığını kurarlar.

Geleneksel tıp

İştah açıcı olarak kullanılır.

Fotoğrafları

Literatür

Diagnoses Plantarum Orientalium Novarum, ser. 2 3: 12 1856. Boiss.

Bir Yorum Yazın