Hibiscus syriacus (Ağaçhatmi)

Hüseyin Doğan avatarı

Tanımı

Genellikle 2 ila 4 metre kadar büyüyebilen bir bitkidir. Dallar sarı yıldızsı kısa havlıdır. Kulakçık ipliksi bizsi ve 6 mm uzunluğundadır. Yaprak sapı 5 ila 25 mm uzunluğunda ve yıldızsı tüylüdür. Çiçekler trompet biçimlidir. Beyaz ercikler belirgin bir biçimde sarı uçludur. Çiçekler genellikle pembe renklidir ancak mor ve beyaz formları da görülmektedir. Ekçanak lobları 6 ila 8 arası sayıda ve ipliksidir. Çanak çan biçimlidir. Kapsül yumurtamsı küresel, 12 mm çapında ve yoğun biçimde sarı yıldızsı havlıdır. Tohumlar böbreksi ve abaksiyal olarak sarı beyaz tüylüdür. Çiçekler kısa ömürlü olup sadece bir gün açık kalırlar, ancak çalı çok sayıda tomurcuk ürettiğinden yaz boyunca çiçekli kalır. Dilimizde ağaç hatmi adı ile bilinmektedir.

Gözlem bilgileri

Bitkinin doğal olarak Çin’de yayılış gösterir ancak antikçağda eski dünyanın büyük bölümüne dağılmıştır.🔗 Yol kenarı, parklar ve bahçelerde görülen bitki umumiyetle haziran ve eylül ayları arasında çiçek açmaktadır ve bitkiyi deniz seviyesinden 1000 metreye kadar olan rakımlarda il genelinde gözlemlemek mümkündür.

Etimoloji

Cins adı Antik Yunanca ibisle birlikte anlamına gelir ve bitkilerin Threskiornithidae familyasına bağlı ibis kuşları ile birlikte sulak alanlarda görülmesine işaret etmektedir. Epitet Latince Suriye anlamına gelir. Tür literatüre Suriye’den girmiştir ancak aslında Çin endemiğidir. İkili adlandırma öncesi adı “Alcea arborescens syriaca”dır.

Kullanımı

Genç yapraklar ve çiçekler çiğ ya da pişirilerek tüketilmektedir. Çiçek ve yapraklarından çay elde edilmektedir. Yapraklarından saç şampuanı yapılmaktadır. Çiçeklerinden mavi boya elde edilmektedir. Yapraklar idrar söktürücü, balgam söktürücü ve mide ağrısı gidericidir. Kaynatılan çiçekler idrar söktürücü, oftalmik ve mide ağrısı giderici olarak kullanılır. Ayrıca çeşitli cilt sorunlardan başvurulur. Kök kabuğu kaynatıldığında antiflojistik, yatıştırıcı, yumuşatıcı, ateş düşürücü, hemostatik ve parazit düşürücüdür. Bunun yanında ishal, dizanteri, karın ağrısı, leucorrhoea, dismenore ve dermafitozun tedavisinde kullanılır.

Fotoğrafları

Leave a Comment

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir