Tanımı
Genellikle 1 ila 2,5 metre boylanabilen çok yıllık bir ottur. Gövde çıplak ya da değişken tüylüdür. Sitipül bizsi ve 1 ila 4 mm uzunluğundadır. Yaprak sapı, ayanın 1/4 ila 3/4 katı, çıplak ya da iyice tüylüdür. Yaprak ayası darca ya da genişçe mızraksı ila üçgensi yumurtamsı ya da dairesel, 3 loblu ya da lobsuz, 8 ila 20 cm uzunluğunda, 3 ila 13 cm genişliğinde, tabanı yüreksi ila kamamsı, kenarı kütdişçikli, dişli ya da testere dişli, ucu sivri ila sipsivridir. Çiçekler yaprak koltuklarında tektir. Çanak genişçe çansı, 1,5 ila 4 cm uzunluğunda, meyve zamanı hafifçe daha büyük, lobları üçgensi ya da üçgensi yumurtamsı ve yüzeyi tüylüdür. Taç hunimsidir. Taçyapraklar pembe ya da beyaz renkli, zaman zaman tabanları kırmızı beneklidir. Kapsül koyu kahverengi, yumurtamsı ila neredeyse küresel, 1,4 ila 3,5 cm uzunluğunda, çıplak ya da tüylüdür. Tohum kahverengi, böbreksi-küresel ve 2,5 ila 3 mm uzunluğundadır. Dilimizde bataklık hatmisi adı ile bilinmektedir.
Gözlem bilgileri
Bitki doğal olarak Kuzey Amerika’da yayılış gösterir. Ancak günümüzde dünyanın büyük bölümüne dağılmıştır. Deniz kıyısındaki bataklıklarda görülmektedir. Umumiyetle ağustos ve eylül ayları arasında çiçek açmaktadır. Bitkiyi deniz seviyesinden 1000 metreye kadar olan rakımlarda Kandıra ilçesinde gözlemlemek mümkündür.
Etimoloji
Cins adı Antik Yunanca ibisle birlikte anlamına gelir ve bitkilerin Threskiornithidae familyasına bağlı ibis kuşları ile birlikte sulak alanlarda görülmesine işaret etmektedir. Epitet Latince lapa kokulu anlamına gelir. Türün belirgin kokusuna işaret eder.
Kullanımı
Genel olarak bu cinse bağlı türlerin yaprak ve çiçekleri yenilebilir olsa da bu bitki ile ilgili bu kapsamda herhangi bir kayıt yoktur. Yaprak ve kökler müsilaj bakımından zengin olup yatıştırıcı ve yumuşatıcıdır. Dizanteri, akciğer rahatsızlıkları ve idrar yolu şikâyetlerinde kullanılır. Sapları kurutulup demlendikten sonra mesane iltihabı tedavisinde uygulanmıştır.
Fotoğrafları
Hibiscus moscheutos L. | Sp. Pl.: 693 (1753).
Leave a Comment