İçeriğe geç

Eriobotrya japonica (Yeni dünya)

Yeni dünya


Anahtar kelimeler: Tıbbi bitkiYenilebilir bitki.

Dolaşım

Bitkiler › Gül takımı › Gülgiller › Yenidünya › Yeni dünya

Dağılımı

Bitki doğal olarak Çin’de yayılış gösterir ancak günümüzde mutfak değeri nedeniyle dünyanın büyük bölümünde yetiştirilmektedir.

Genel bilgiler

5 ila 10 metre büyüyebilir. Her dem yeşildir. Yapraklar almaşlı dizilişli, basit, 10 ila 25 cm uzunluğunda, koyu yeşil renkli, yüzeyi derimsi, testere dişi kenarlı ve kadifemsi tüylerle kaplıdır. Çiçeklerinin kış aylarında açıyor olması ile alışıldık olmayan bir türdür. Çiçekler 2 cm çapında, beyaz, beş taç yapraklı ve 3 ila 10 çiçek taşıyan bileşik salkım halindedir. Çiçekler kokulu bir aromaya sahiptir. Meyveler küme halinde görülür. Yumurtamsı, yuvarlak ya da armut biçiminde, 3 ila 5 cm uzunluğunda, pürüzsüz ya da tüylü, sarı ya da turuncu renklidir. Meyvenin etli kısmı beyaz, sarı ya da turuncu renklidir. Meyvede 1 ila 10 arası tohum görülür. Tohumlar büyük ve kahverengidir.

Gözlem

Yol kenarı, bahçeler ve parklarda görülür. İl genelinde yaygın olarak gözlemlenmiştir.

Yaygın adları

Malta eriği, Yeni dünya, Sarıkız.

Çiçek zamanı

Ekim-Ocak ayları.

Yükseklik

0-1000 metre arası.

Etimoloji

Cins adı Antik Yunanca “yünlü üzüm salkımı” anlamına gelir. Meyvelerin küme halinde görülmesine işaret eder. Cinsin Türkçe adı olan “yenidünya” açık bir bağlantıya sahip değildir, çünkü cins eskidünya orijinlidir. Beri taraftan bazı kaynaklar ağacın Türkiye’ye Amerika kıtası (yenidünya) üzerinden geldiğini kaydetmektedir. Tür adı Latince “Japonya” anlamına gelir. Epitetin aksine Çin endemiğidir. Carl Peter Thunberg, ağacı ilk defa Japonya’da görmüştür.

Mutfak

Meyveleri yenebilir. Tohumları pişirilerek tüketilir. Meyve çeşitli tatlılara eklenir.

Geleneksel tıp

Yaygın bir öksürük ilacıdır. Yaprakları analjezik, antibakteriyel, kusma engelleyici, öksürük giderici, antiviral, büzücü, idrar söktürücü ve balgam söktürücüdür. Çiçekler balgam söktürücüdür. Meyve hafif büzücü, balgam söktürücü ve yatıştırıcıdır. Kusmanın ve susuzluğun giderilmesinde kullanılır.

Dikkat

Fotoğrafları

Literatür

Transactions of the Linnean Society of London 13(1): 102. 1821. (Thunb.) Lindl.

Bir Yorum Yazın