Cucurbita pepo (Kabak)

derleyen:

Özet

Cucurbita pepo (Kabak) ekonomik değeri nedeniyle dünyanın büyük bölümünde yetiştirilen ve sayısız kültivarı olan bir bitkidir.

Hiyerarşi

Plantae

Bitkiler

Cucurbitales

Kabak takımı

Cucurbitaceae

Kabakgiller

Cucurbita

Kabak

Tanımı

Cucurbita pepo (Kabak) 0,6 ila 5 metre uzayabilen sürünücü-tırmanıcı bir bitkidir. Gövde kılkıçıklı ve az pürüzlü-tüylüdür. Yaprak sapı kılkılçıklı ve 6 ila 9 cm uzunluğundadır. Yaprak ayası üçgensi, ya da yumurtamsı-üçgensi, iki yüzeyi de kılkılçıklı-tüylü, tabanı yüreksi, kenarları düzensiz biçimde dişli ve ucu sivridir. Sülük çok parçalıdır. Çiçekler tek ve sarı renklidir. Çiçek sapı köşeli ve 3 ila 6 cm uzunluğundadır. Çanak tüpü beş köşelidir. Meyve çeşitli boy ve biçimlerde görülür. Tohum çok sayıda, beyaz renkli, yumurtamsı, yaklaşık 2 cm uzunluğunda ve ucu küttür.

Gözlem bilgileri

Bitki doğal olarak Orta Amerika’da yayılış gösterir ancak mutfak değeri nedeniyle dünyanın tamamında yetiştirilmektedir. [HaritaSinonimlerHerbaryum] Bahçe, tarla ve sulak alanların civarında kaçak olarak görülen bitki umumiyetle haziran ve eylül ayları arasında çiçek açmaktadır ve bitkiyi deniz seviyesinden 1000 metreye kadar olan rakımlarda il genelinde gözlemlemek mümkündür.

Türkçe adı

Dilimizde kabak, sakız kabağı, çekirdek kabağı ve balkabağı adları ile bilinmektedir.

Etimoloji

Cins adının etimolojisi açık değildir. Cucumis (hıyar) ile bağıntılı olması muhtemeldir. Tür adı Latince olgun anlamına gelir. Kelime, tür Eski dünyaya gelmeden önce karpuz için kullanılırdı.

Gıda

Özellikle Kandıra ilçesinde çiçekleri sabah erkenden toplanıp dolma yapımında kullanılmaktadır. Meşhur bir mutfak sebzesidir. Meyvesi pişirilerek tüketilmektedir. Ayrıca tohumları popüler bir çerez olarak bilinmektedir. Tohumlar ayrıca çeşitli hamur işlerinde ve ekmek yapımında kullanılmıştır.

Tıp

Tohumlar hafif idrar söktürücü ve parazit düşürücüdür. Bunun yanında yaprakları haricen yaralar üzerine tatbik edilmiştir.

Fotoğrafları