Hüseyin Cahid Doğan
Bu site, Kocaeli'nde görülen bitkilerin tanıtılmasına yönelik hayata geçirilen amatör bir projedir. Kocaeli sınırları içinde fotoğrafladığınız bitkileri paylaşmak için lütfen sol taraftaki iletişim araçlarından birini kullanın.

Crocus keltepensis

Fotoğraf

Yapısı

Crocus keltepensis kormu ovoid ila yarı küresel, 1 ila 1,5 cm. çapındadır. Yapraklar 3 ila 6 arası sayıda, koyu yeşil renkli, 1,5 ila 2,2 mm. genişliğindedir. Brahte ve brahteol membranöz, belirgin, soluk kahverengidir. Çiçekler 1 ila 2 arası sayıda, soluk ila koyu leylak renklidir. Boğaz sarı turuncu renklidir. Filament sarı renklidir. Anther ok biçimlidir. Mart ve Nisan aylarında çiçek açar.

Bakımı

Crocus keltepensis çok yıllık bir ottur. Geçirgen ve nemli toprağı, güneşli ya da yarı gölgeli bölgeleri tercih eder. Donlara dayanıklıdır.

Yetiştirme

Crocus keltepensis yol kenarı, kayalık ve çayırlarda görülür. Kumlu, killi ve tınlı topraklara uyumludur.

Yaygın adları

Keltepe crocus, Keltepe çiğdemi.

Etimoloji

Cins adı Yunanca çiğdem; tür adı ise Latince Keltepe (Kocaeli) anlamına gelir.

Taksonomi

Form: Geophyte
Flora Bölgesi: Euro-Siberian
Bölüm: Monocotyledoneae
Sınıf: Equisetopsida
Altsınıf: Magnoliidae
Üsttakım: Lilianae
Takım: Asparagales
Familya:
Cins: Crocus
Görüldüğü Yer: Eğreltidüzü Yaylası
Görüldüğü Yer: İnönü Yaylası

Tanım

Phytotaxa Vol 418, No 2 230–236. 2019.

Tanımlayan

Yuzb., 2019.

Bibliyografya

1-) Crocus keltepensis (Iridaceae): a new Crocus species from the highest part of the Samanlı Mountains, NW Turkey

Bitki Veritabanları

       

Endemizm

Bu tür sadece Kocaeli sınırları içinde görülmektedir. Endemik.

Koruma

IUCN Kırmızı Listesine göre Nesli tükenme tehdidi çok yüksek tür sınıfı içinde yer almaktadır.

Faydaları ve zararları

Bitkileri kullanmadan önce mutlaka bir uzmandan yardım alın.

Flora of Turkey

Corm ovoid to subglobose, around 1.0–1.5 cm in diameter. Outer tunics membranous to coriaceous, inner tunics softer, neck short 3.0–4.5 mm long; rings with many conspicuous teeth, teeth 0.50–3.25 mm long. Cataphylls 4 or 5, whitish. Leaves 3–6 , dark green, (1.2–)1.5–2.2(–2.4) mm wide with 2–4 ribs in lateral channels depending on leaf width, glabrous to very sparsely ciliate on edges and keel margins; white stripe prominent, ca. 1/3 of leaf width; usually shorter than flowers. Prophyll absent. Bract and bracteole present, membranous, visible, pale brown, not hidden within the cataphylls. Flowers 1–2, pale to deep lilac. Perigone segments (24–)30–39 × 15.5–21.5 mm, obovate to elliptic, apex obtuse to rounded, pale to deep lilac, without veining or striping on the abaxial surface of outer segments. Throat yellow–orange, glabrous. Filaments (5.75–)6.75–8.25(–10.00) mm long, yellow, glabrous to sparsely scabrid throughout. Anthers arrow-shaped, (11.00–)13.25–16.25(–17.00) mm long, yellow, lobes 2.0–3.6 mm. Connective prominent, well-developed, creamy to white; pollen yellow. Style orange, divided into 3 branches, often expanded and papillose at apex, branches 5.0–9.5 mm long. Style length according to stamen is 93% equal to shorter, 7% longer (n = 83). Capsules at ground level, purple, oblong, 13–25 × 6–9 mm. Seeds ovoid to globose, 2.6–3.0 × 1.9–2.0 mm (excluding caruncle and raphe), pale brown with prominent and winged raphe and tongue or sac–shaped caruncle. Chromosome number 2n = 2x = 8.

Bitki Tarihi

Tanrı Hermes’in arkadaşı Crocus’un (κρόκος) adını taşımaktadır. Bir gün iki arkadaş disk atma alıştırması yaparken Hermes, kazayla Crocus’u öldürür. Crocus’un öldüğü yerden küçük bir çiçek çıkar, Crocus’un kanı çiçeğe dökülür. Çiçeğin merkezinde görülen kırmızı renkli uzantılar (stamen) Crocus’un kanıdır.
Bitkinin adı ile ilgili ikinci rivayette ise; Crocus adında bir genç orman perisi Smilax’a âşık olur ancak bu aşk nedeniyle tükenerek çiğdem çiçeğine dönüşür. Bu hikâyede adı geçen orman perisi Smilax ise, tırmanıcı Smilax (melocan) bitkisine dönüşür.

Cinse ait diğer türler

Share

Yorum yazın