Iberis sempervirens (Akcivanotu)

Iberis sempervirens (Akcivanotu), Turpgiller ailesine bağlı Hünkârbeğendiotu cinsinden genellikle 15 ila 30 cm arasında büyüyen çalımsı bir bitkidir.

Tanımı#

Gövdesi oldukça kırılgandır. Çiçekli gövdeler basit ve tüysüzdür. Yapraklar dikdörtgensi ila dikdörtgensi kaşıksı, 3 cm uzunluğunda, sapsız ve kenarları düzdür. Taç yapraklar beyaz ila leylak renklidir. Çiçekler kokuludur. Meyve yuvarlak ila genişçe yumurtamsı, 6 ila 8 mm uzunluğunda ve 5 ila 6 mm genişliğindedir. Tohumlar darca kanatlı ve 2 ila 3 mm uzunluğundadır. Dilimizde akcivan otu adı ile bilinmektedir.

Gözlem bilgileri#

Bitki Akdeniz havzasında yayılış gösterir ancak süs bitkisi değeri nedeniyle günümüzde dünyanın büyük bölümünde yetiştirilmektedir. Kayalık yamaçlarda görülen bitki umumiyetle nisan ve haziran ayları arasında çiçek açmaktadır ve bitkiyi 1000 ila 1600 metreye kadar olan rakımlarda Kartepe ilçesinde gözlemlemek mümkündür.

Etimoloji#

Cins adı Antik Yunanca İberya, İspanya anlamına gelir ve bu bağlamda cinse ait çok sayıda türün İber yarımadasında görülmesine işaret etmektedir. Öte yandan bu oldukça zorlama bir yorum gibi gözükmektedir. Bize göre Arabis ve Hibiscus cinsi ile benzer bir etimolojik kökene sahiptir. Epitet Latince her dem yeşil anlamına gelir ve açık bir şekilde Yapraklarının daima yeşil kalmasına dikkat çekmektedir. İkili adlandırma öncesi adı “Thlaspi montanum sempervirens”tir.

Kullanımı#

Sindirim sistemine faydalıdır. Lif oranı yüksek, idrar söktürücü ve kabızlık gidericidir. Frengi tedavisinde köklerinden faydalanılmıştır. Tohumları spazm çözücü ve uyarıcıdır. Güçlü bir yatıştırıcıdır. Ayrıca tohumları demlenerek terletici olarak kullanılır. Bitkinin usaresi ciltte tahriş ve kızarıklığa neden olabilir.