
- Bitkinin yenilen kısmı, topraktan yeni çıkmış sürgünleridir.
- Cinse bağlı türlerde görülen ve yaprak sanılan yapılar aslında kladod, yani yaprak görevi gören gövdelerdir.
- Çiçekler küçük ve gösterişsizdir ancak polinatörler için çok önemlidir.
- Tüketen kişilerin idrarında bazen sülfür benzeri bir koku olabilir ancak bu kokuyu herkes fark etmez.
Tanımı
Asparagus (Kuşkonmaz) etli köklü otlara ya da dikenli çalılara sahip bir cinstir. Genellikle kısa rizomludurlar. Ana gövde dik ya da sarılıcı, genellikle dallı olup yapraksı gövdeler ana gövde ya da dalların koltuklarından çıkar. Gövde yaprakları pul benzeridir. Yapraksı gövdeler demetsi ya da tektir. Bunlar yeşil renkli, düz, üç köşeli ya da silindiriktir. Çiçek durumu koltuklarda küme halinde ya da tek ya da zaman zaman şemsiye ya da salkım formundadır. Sapı eklemli olup zarsı ikincil bırahtelere bağlıdır. Çiçek örtüsü çansı ya da neredeyse küreseldir. Bölümleri serbest ya da zaman zaman tabanda birleşiktir. Ercik altı adettir. Dişi çiçekler genellikle erkek çiçeklerden daha ufaktır. İplikçik genellikle çiçek örtüsü bölümlerine yapışıktır. Yumurtalık üç bölümlüdür. Meyve küresel bir üzümsüdür ve siyah ya da kırmızı renklidir. Tohum meyve başına tek ya da birkaç adet olup siyah renkli, küresel ya da köşelidir. Cins Avrasya ve Afrika’ya özgüdür ancak günümüzde neredeyse dünyanın tamamına yayılmıştır.
Asparagus
Biyocoğrafik dağılım ve sistematik profil
🌍 Coğrafi Dağılım
Asparagus cinsi, Avrasya, Afrika ve Kuzey Avustralya olmak üzere geniş bir yayılışa sahiptir.
🧬 Takson Kartı
Kuşkonmaz adı olasılıkla bitkinin ince ve dikenli yapısının kuşlar için ideal bir tünek işlevine sahip olmaması ile bağlantılıdır.
Sahte bilgi anlamına gelen asparagas kelimesinin bu cins adı ile bir ilgisi yoktur.
Mısır, Yunan ve Roma uygarlıklarında yenilen ve bu nedenle erken dönemde kültüre alınmış türleri bulunmaktadır. Günümüzde Türkiye’de kültür türlerinin yanı sıra yabani türleri de yenilmektedir.
Cins adı Antik Yunanca filiz ya da sürgün anlamına gelir. Bitkilerin taze sürgünleri tüketilebilir, özellikle Asparagus officinalis meşhur bir mutfak bitkisidir.
Birçok tür kırmızı, siyah veya turuncu renkli meyvelere sahiptir.
Ancak çoğu türün meyvesi insanlar için zehirlidir.
Kocaeli’ndeki türler
-

Asparagus acutifolius (Tilkişen)
Asparagus acutifolius (Tilkişen) erken dönemde kuşkonmaz ikamesi olarak tüketilen ve kokulu çiçeklere sahip olan bir bitkidir.
-

Asparagus aphyllus subsp. orientalis (İzmiye)
Asparagus aphyllus subsp. orientalis (İzmiye) yaz aylarında çiçek açan ve ilimizde nadiren görülen bir bitkidir.
-

Asparagus officinalis (Kuşkonmaz)
Asparagus officinalis (Kuşkonmaz), binlerce yıldır hem gıda hem de sağlık amacıyla kullanılan meşhur bir bitkidir.
Leave a Comment