İçeriğe geç

Achillea setacea (Ayvabala)

Ayvabala


Anahtar kelimeler: Avrupa-Sibirya elementi.

Dolaşım

Bitkiler › Papatya takımı › Papatyagiller › Civanperçemi › Ayvabala

Dağılımı

Bitki doğal olarak doğu Avrupa’dan İran’a kadar olan bölgede yayılış gösterir.

Genel bilgiler

10 ila 80 cm. büyüyebilir. Gövde boyuna çizgili ve tüylüdür. Gövde yaprakları taban yapraklarına benzer. Taban yaprakları şeritsi mızraksı, 6 ila 16 cm uzunluğunda ve 2 cm genişliğinde, 2 ila 3 derin teleksi, eksen 0,8 mm uzunluğundadır. Orta gövde yaprakları 6 cm uzunluğunda ve 1 cm genişliğindedir. Çiçek başları 40 ila 150 arası ya da daha fazla sayıda çiçek taşır. İnvolukrum dikdörtgensi ila şeritsi dikdörtgensi, 4,5 mm uzunluğunda ve 2,5 mm genişliğindedir. Filari dikdörtgensi ila mızraksı, sivri, soluk dar kenarlı ve havlıdır. Dilsi çiçekler 4 ila 6 arası sayıda ve beyaz renklidir. Disk çiçekleri 10 ila 20 arası sayıdadır.

Gözlem

Çayırlar, tarlalar ve kayalık yamaçlarda görülür. İzmit ve Derince ilçelerinde gözlemlenmiştir.

Yaygın adları

Ayvabala, Tilki kuyruğu, Yılan dili.

Çiçek zamanı

Mayıs-Ağustos ayları.

Yükseklik

0-1600 metre arası.

Etimoloji

Cins adını efsanevi Aka kahramanı Akhilleus’den (Ἀχιλλεύς) almaktadır. Akhilleus hakkında en detaylı bilgiler Homeros’un İliada adlı eserinde yer almaktadır. Troia Savaşı esnasında Agamemnon ile arasında anlaşmazlık yaşanan Akhilleus, savaş meydanını terk eder ve onun savaşa dâhil olmadığı süre boyunca Akalar savaşta üstünlük kuramaz. Ancak Akhilleus’un en yakın arkadaşı Patroklos’un Hektor tarafından öldürülmesi üzerine Akhilleus tekrar savaş meydanına döner. Savaşın sonlarına doğru Paris’in attığı bir okla topuğundan yaralanır ve bu yara nedeniyle ölür. İliada’nın on ikinci bölümünde, okla yaralanan Eurypylus çevresindekilere “Beni gemiye taşıyın ve yaramın üzerine yara iyileştirici bitkiyi serpin. Bu otun iyileştirici özelliğini Akhilleus’dan öğrendik, o da Sentor Chiron’dan öğrenmişti.” der. Her ne kadar Homeros söz konusu bitkinin hangi bitki olduğu hususunda bilgi vermemiş olsa da Plinius bitkinin Akhilleus’un bitkinin yara iyileştirici etkisini keşfetmesinden sonra achilleos olarak anıldığını kaydeder. Bitkinin yaygın adı olan “civanperçemi” de muhtemelen Aşil ile ilgilidir ancak Ortaçağ metinlerde bitkiden yer yer “dilberperçemi” olarak bahsedildiğini de gördük. Tür adı Latince “ipek gibi” anlamına gelir. Gövdenin boyunca ipeksi tüylü olmasına işaret eder.

Fotoğrafları

Literatür

Descriptiones et Icones Plantarum Rariorum Hungariae 1: 82, pl. 80. 1802. Waldst. & Kit.

Bir Yorum Yazın Cevabı iptal et

Exit mobile version